OMLINE

Anuṣṭhāna

Termin anuṣṭhāna nie jest prosty do przetłumaczenia. Pierwszy element tego słowa – część (anu) – oznacza podążanie za czymś. Drugi – (sṭhāna) znaczy miejsce lub bycie osadzonym/osiadłym w jakimś miejscu. A zatem w terminie anuṣṭhāna znajdziemy dążenie do osiągnięcia jakiegoś celu lub osadzenia się w jakimś miejscu. Według Desikachara, ucznia wielkiego Krishnamacharyi, anuṣṭhāna jest zawansowanym […]

Guru

W samym słowie „guru” nie ma żadnego mistycyzmu, nie musi ono oznaczać kogoś mieszkającego w aśramie, kto samą swoją obecnością promieniuje światłem wiedzy, choć także w stosunku do takich osób jest ono używane. Guru to po prostu nauczyciel – nie tylko jogi. Etymologicznie „guru” znaczy „ten, który rozprasza mrok”, a więc dzieli się z nami: […]

Guru Pūrṇimā

Guru Pūrṇimā to święto poświęcone nauczycielowi – czyli guru.  Pūrṇimā oznacza pełnię księżyca i zgodnie z tradycją właśnie w pełnię księżyca święto to jest obchodzone. Zwykle miesiącem tym jest āṣāḍha, czyli tzw. „czwarty miesiąc”, który odpowiada w naszym kalendarzu odpowiada okresowi od 22 czerwca do 22 lipca i który zwykle kojarzony jest z rozpoczęciem sezonu […]

Haṭha

Słowo haṭha znaczy „siła”, „upór”, „zawziętość”. W takim znaczeniu występowało ono również najczęściej w pierwszych tekstach poświęconym jodze . Początkowo zatem, haṭhayoga była utożsamiana w metodą „wysiłkową”, a więc wymagającą trudu oraz uporu i rekomendowano ją jedynie, gdy “zwykła” (np. bardziej medytacyjna) praktyka nie przynosiła oczekiwanych skutków. Dopiero z czasem termin haṭha zaczął zmieniać swe […]

Prāṇāyāma

„Prāṇā” znaczy oddech, „yāma” to kontrola; prāṇāyāma zatem to kontrola oddechu. Prāṇāyāma jest jedną z najstarszych udokumentowanych praktyk jogi. Była praktykowana jako rodzaj tapas (praktyki ascetyczne, dyscyplinujące) już w czasach historycznego Buddy (2500 lat temu). Jeszcze wcześniej o znaczeniu prāṇāyāmy w praktyce kontroli umysłu wspomina Chāndogyopaniṣad.  Kilka wieków później Mahābhārata wymienia prāṇāyāmę jako jedną z […]

Rāga

„Przywiązanie jest [wynikiem] doświadczenia przyjemności” – twierdzi Patañjali (sukhānuśayī rāgaḥ || YS 2.7 ||). Coś, co było dla nas źródłem radości, przyjemności czy szczęścia pozostawia w naszym umyśle trwały ślad. Dążymy to powtarzania tego doświadczania, zakładając, że wraz z nim wróci poczucie szczęścia (sukha). Tak właśnie powstaje rāga (przywiązanie, pragnienie). Kiedy na przykład nie możemy […]

Saṃkalpa

Saṃkalpa to termin wieloznaczny, występujący w hinduizmie, buddyzmie, a także teorii jogi. Ma wiele znaczeń. Czasami tłumaczy go się jako wola, determinacja, intencja, pragnienie, cel. Innym razem jako idea, refleksja lub wyobrażenie. Saṃkalpa to także mocne postanowienie, przyrzeczenie lub ślubowanie. Według przekonań wielu indyjskich myślicieli i joginów wszystkie nasze działania i – co za tym […]

Saṃsāra

Słowo „saṃsāra” powstało w ze zbitki słowa “sam”, które oznacza „połączenie”, „łączenie” „bycie razem” oraz słowa „sāra”, które niesie z sobą pojęcia ruchu, stanu przepływu, wędrówki.  Zgodnie z dominującą w Indiach wiarą w teorię reinkarnacji saṃsāra jest stanem obecnym, naszą wędrówką poprzez doświadczenia życia, a więc także poprzez towarzyszące mu przyjemności i cierpienie. Wraz z […]

Saṃskāra

Według teorii jogi każde działanie i każda myśl pozostawia w naszej świadomości subtelny ślad. Ten ślad to saṃskāra – wspomnienie, odcisk przeszłych działań i myśli. Saṃskāra działa trochę jak nasionko. Jeżeli w przyszłości pojawią się po temu sprzyjające okoliczności, zacznie kiełkować i przerodzi się w roślinę, która wyda kolejne nasionka. Im częściej powtarzamy zatem jakieś […]

Santoṣa

Santoṣa tłumaczona jest jako zadowolenie, uspokojenie i satysfakcja. Santoṣa to akceptacja wszystkiego tego, co jest i co nas spotyka – akceptacja wynikająca nie tyle z rezygnacji czy poddania się, ale z poczucia spełnienia i wewnętrznego spokoju. We współczesnym świecie nie łatwo zasadę tę stosować. Żyjemy w cywilizacji nienasycenia, ciągłej pogoni za tym, żeby mieć więcej, […]